نهاد عمومی کتابخانه های عمومی کشور
..
زاهدان:
برگزاری نشست کتاب‌خوان کتابخانه عمومی امام حسین(ع) زاهدان
..
حاجی‌آباد:
برگزاری مسابقه نقاشی «خلیج فارس» در کتابخانه عمومی الزهراء حاجی‌آباد
..
بندرعباس:
مسابقه نقاشی در کتابخانه عمومی علامه طباطبائی بندرعباس
..
فسا:
برنامه های بزرگداشت «روز فسا» در کتابخانه‌های عمومی این شهرستان
..
منجیل:
کتابخانه عمومی پیامبر اعظم(ص) بازگشایی شد
اخبار کتاب
1394/9/23 دوشنبه
..
مختارپور در «طلوع دانش» مطرح کرد؛
غربیان برای پیشرفت، دینی تحریف‌شده و ضد علم را رها کردند و ما دینی مشوق علم را

علیرضا مختارپور درباره عوامل عقب‌ماندگی علمی در جوامع اسلامی گفت: برخی گمان می‌کنند اگر ما نیز مانند غربیان، دین را رها کنیم به پیشرفت و ترقی می‌رسیم؛ اما تفاوت ما با غربیان این است که آن‌ها دینی تحریف شده و ضد علم و ما دینی مشوق علم را رها کرده‌ایم.


به گزارش روابط عمومی نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور، دبیر کل نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور در پنجمین نوبت حضور خود در برنامه «طلوع دانش» با اشاره به مباحث مطرح شده در برنامه گذشته گفت: ایرانیان داری سابقه فرهنگی و تمدنی بسیار پرقدمت هستند و دین مبین اسلام به دلیل جایگاه ویژه علم، تفکر، تعقل در آن، زمانیکه با فرهنگ ایرانی در هم آمیخت، پایه‌های تمدن ایرانی و اسلامی را در قرون 3، 4، 5 و 6 را  به‌وجود آورد که دامنه آن تا قرون بعدی ادامه پیدا کرد.

وی افزود: زمانی که کشور ما و جهان اسلام، دارای تمدنی با این عظمت بودند، بسیاری از کشورهای دیگر خصوصا در مغرب زمین از علم، تمدن، تعقل و فرهنگ بسیار دور بودند.

مختارپور با اشاره به سوال مهم و جدی تعدادی از بینندگان این برنامه مبنی بر دلایل عقب‌گرد، رکود و انحطاط تمدن اسلامی گفت: متفکران زیادی از جمله سید جمال‌الدین اسدآبادی، محمد عبده، استاد مطهری، آیت‌الله خامنه‌ای، زین‌العابدین قربانی و... درباره دلایل عقب‌گرد، انحطاط و رکود تمدن اسلامی، بحث کرده‌اند و چندین جلد کتاب نیز با این موضوع تالیف شده است که در جلسات آینده معرفی خواهم کرد.

وی درباره دلایل این انحطاط گفت: به‌شکل خلاصه می‌توان چند علت را برای این انحطاط برشمرد. اولین نکته، موضوعی است که استاد مطهری در مقدمه چاپ هشتم کتاب «علل گرایش به مادیگری» به آن اشاره می‌کند. استاد مطهری می‌گوید: دین تحریف شده مسیحی در غرب با محاکمه افرادی مانند گالیله‌ و جوردانو و تفتیش عقاید، مانع پیشرفت علم شده بود. مردم و دانشمندان مغرب زمین، زمانی که از دین تحریف شده‌ای که مقابل علم قرار گرفته بود، رویگردان شدند به پیشرفت رسیدند. در همان زمان دین در جهان اسلام و ایران عاملی بود که پیروانش را به علم‌، تعقل، تفکر و پیشرفت تشویق می‌کرد. ما زمانی که دین را به کناری نهادیم، دچار انحطاط شدیم.

وی با اشاره به تعبیری از پیامبر اسلام (ص) تصریح کرد: در دین ما، افراد به واسطه  سواد و دانش، اهمیتی ویژه می‌یابند. پیامبر اکرم (ص) می‌فرمابد: "تا عقل کسی را نیازموده‌اید به اسلام آوردنش وقعی ننهید." در جنگ‌های صدر اسلام نیز اسیران را به واسطه آموختن سواد به مسلمانان آزاد می‌کردند.

وی درباره اهمیت مطالعه در اسلام ادامه داد: شب قدر عزیزترین شب برای مسلمین است و  یکی از اعمال مستحب در این شب، مطالعه و آموختن علوم و معارف است که در کتب دعا نیز به آن اشاره شده است.

دبیر‌کل نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور تاکید کرد: دلیل رشد و پیشرفت علوم در غرب، رها کردن دین تحریف شده و ضد علم بوده است و  برخی گمان می‌کنند اگر ما نیز دین را رها کنیم به پیشرفت و ترقی می‌رسیم. در حالیکه که تفاوت ما با غربیان این است که آن‌ها دینی تحریف شده و  ضد علم و ما دینی مشوق علم را رها کرده‌ایم.

وی دلیل دیگر عقب‌گرد علمی جهان اسلام و ایران را حکومت خلفای جور در دوره‌هایی از تاریخ این سرزمین‌ها دانست و ادامه داد: فساد حکومت‌ها و خلفا و پادشاهان فاسد و مقابله آنان با دانشمندان در بخش‌هایی از تاریخ، دلیل دیگر این رکود علمی است.

وی با اشاره به تاثیر حوادث اجتماعی و سیاسی در بروز این عقب‌ماندگی گفت: پدیده‌های اجتماعی و سیاسی، اتفاقاتی تک عاملی نیستند. مثلا در هم آمیختن یک عرفان پویای تعقل‌گرای مسئول با یک تصوف جامعه‌گریز دور از علم و نظافت می‌تواند زمینه سستی و رخوت و دوری از همت و علم را در دانشمندان و مردم تقویت کند. در قرون بعد نیز استعمار نقش مهمی در این انحطاط داشت که در جلسات بعد به آن اشاره خواهد شد.

مختارپور در ادامه صحبت‌های خود با اشاره به کتاب «تاریخ تمدن اسلامی در قرن چهارم هجری» گفت: کتاب «تاریخ تمدن اسلامی در قرن چهارم هجری» نوشته آدام متز، اثری از نگاه یک نویسنده غربی درباره فرهنگ و تمدن اسلامی است. وی در این کتاب اشاره‌های جالبی به  تعدادی از کتابخانه‌های واقع در برخی از فرمانروایی‌های بزرگ اسلام دارد.

وی افزود: متز درباره کتابخانه بزرگ آندلس می‌گوید: "در این کتابخانه 44 دفتر 20 برگی، فقط نام کتاب‌ها را در خود جای داده بود." وی در قسمت دیگری از این کتاب به نقل از «ابن واصل» می‌گوید: یکی از این کتابخانه‌ها صاحب بیش از 120 هزار مجلد بوده است.  برای مقایسه به چند کتابخانه غربی در همان روزگار اشاره می‌کنیم. کتابخانه کلیسای جامع شهر کنستانز در قرن 9 میلادی، فقط 356 جلد کتاب داشت. کتابخانه دیر بندیکتی در سال 1032 کمی بیش از صد جلد و کتابخانه جامع شهر بامبرگ در سال 1130 فقط 96 جلد کتاب داشت.

وی در ادامه با معرفی مجموعه‌ای با عنوان «تاریخ آلبر ماله» به ذکر بخش‌هایی از آن پرداخت و ادامه داد: آلبر ماله که در 1864 تا 1915 می‌زیسته است دارای مجموعه‌ای مفصل شامل دوره‌های تاریخی است.  در قسمت‌هایی از جلد 4 و 5  این مجموعه آمده است: "نتیجه مستقیم جنگ صلیبی، بسط تجمل و تمدن در غرب بود؛ زیرا در آن موقع نواحی مشرق زمین از لحاظ پیشرفت و مدنیت از نواحی مغرب، پیشی داشت."

در بخش دیگری از این برنامه علیرضا مختارپور در ادامه مباحث قبلی با موضوع فواید مطالعه با اشاره به ویژگی‌هایی مانند گسترش واژگان، رشد قوه تفکر و تمرکز، تقویت قدرت نوشتاری و بیان و ورزش مغز  افزود: یکی از فواید مطالعه، گسترش علم و استفاده از تجربیات دیگران است. مطالعه باعث تقویت تخیل و خلاقیت می‌شود.

مختارپور درباره مطالعه انواع کتاب توصیه کرد: بهتر است برای مطالعه و دوری از ایجاد خستگی در کتاب خواندن به سراغ انواع کتاب‌ برویم. ما می‌توانیم مطالعه چند دسته موضوعی از منابع مختلف را با هم پیش برده و کتاب‌هایی با موضوعات متنوع در دسترس داشته باشیم تا به فراخور احوال و نیازمان به آنها رجوع کنیم. خود را به خواندن یک کتاب محدود نکنیم که در صورت خستگی آن را کنار بگذاریم. بهتر است رشته‌های مختلف را در کنار هم مطالعه کنیم.

دبیرکل نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور در ادامه با اشاره به فواید ثابت شده مطالعه در غلبه بر ا ضطراب ادامه داد: کاهش نگرانی، اضظراب و استرس از تاثیرات روانی مطالعه کتاب‌های منسجم و متناسب با روحیات مخاطب است. ویژگی دیگر مطالعه نیز آن است که بر اساس تحقیقات علمی، ثابت شده است، افراد کتاب‌خوان در سنین بعد از میانسالی به میزان بسیار کمتری دچار آلزایمر می‌شوند.

وی در خاتمه با معرفی کتاب «داستان‌نامه بهمنیاری» به قرائت قسمتی از این مجموعه پرداخت و افزود: فرهنگ ایران، سرشار از ضرب‌المثل‌هایی در قالب شعر و نثر است و احمد بهمنیار در  این کتاب به گردآوری 6016 ضرب‌المثل پرداخته است. این کتاب توسط انتشاران دانشگاه تهران در 630 صفحه  چاپ شده است و ضمن ذکر این ضرب‌المثل‌ها، داستان هر یک از آنها را در قالبی کوتاه، شرح می‌دهد.

گفتنی است برنامه «طلوع دانش» در روزهای یکشنیه، ساعت 8 صبح از شبکه 4 سیما پخش می‌شود.

این برنامه را می‌توانید «اینجا» مشاهده کنید. همچنین قسمت‌های قبل این برنامه را در «اینجا» ببینید.

بيشتر
تعداد بازديد اين صفحه: 23788